Οπόλεμος εναντίον του Ιράν δεν μοιάζει με κανέναν άλλο. Για πρώτη φορά, οι στόχοι που καταστρέφονται έχουν μικρή σημασία. Οι πρωταγωνιστές επικεντρώνονται στις οικονομικές συνέπειες των ενεργειών τους. Αυτή η εμπειρία φέρνει επανάσταση στον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου και έχει ήδη οδηγήσει τον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό της Κίνας να αναθεωρήσει τα πολεμικά του σχέδια.

Ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος Shahed κοστίζει περίπου 35.000 δολάρια. Για να το καταρρίψουν, οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να στείλουν δύο πυραύλους Patriot αξίας 3,3 εκατομμυρίων δολαρίων έκαστος. Εάν αφήσουν το Shahed να πλήξει έναν στόχο —οποιονδήποτε—, θα συμπεράνουν ότι δεν είναι ικανοί να αμυνθούν ή ότι δεν μπορούν να υπερασπιστούν τους συμμάχους τους. Εκτοξεύοντας ένα drone, το Ιράν έχει τη βεβαιότητα ότι αναγκάζει τις ΗΠΑ να ξοδέψουν 6,6 εκατομμύρια δολάρια, δηλαδή περίπου 188 φορές περισσότερο από το δικό τους κόστος.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν ωστόσο το αντιαεροπορικό σύστημα κατά drones Merops. Αλλά αυτά βρίσκονται μόνο σε φάση δοκιμών εδώ και ενάμιση χρόνο στην Ουκρανία. Εξοπλίζουν επίσης τα σύνορα της Πολωνίας και της Ρουμανίας. Το Πεντάγωνο αποφάσισε να απογυμνώσει το ανατολικό μέτωπο του ΝΑΤΟ για να μεταφέρει τα Merops του στον Κόλπο.

«Λάβαμε ένα συγκεκριμένο αίτημα υποστήριξης από τις Ηνωμένες Πολιτείες σε θέματα προστασίας» έναντι των συστημάτων ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, δήλωσε στις 12 Μαρτίου ο μη εκλεγμένος πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Αμέσως, Ουκρανοί αξιωματικοί μετέβησαν στον Κόλπο.

Επιπλέον, οι ΗΠΑ πειραματίζονται εδώ και χρόνια με λέιζερ κατά των drones. Είναι μια εξαιρετικά οικονομική λύση, αλλά προς το παρόν, δεν είναι γνωστό πώς να χρησιμοποιηθούν αυτά τα όπλα και ακόμη λιγότερο πώς να παραχθούν μαζικά. Θα χρειαστούν πολλά χρόνια μέχρι να τα χρησιμοποιήσει το Πεντάγωνο στο πεδίο της μάχης.

Εξάλλου, τα αποθέματα των Patriot λιώνουν κυριολεκτικά μπροστά στα μάτια μας. Ακόμα κι αν το Πεντάγωνο διατηρεί μυστικότητα σχετικά με τα διαθέσιμα αποθέματα, απογυμνώνει όλα τα άλλα μέτωπα για να μεταφέρει Patriot στη Μέση Ανατολή. Γνωρίζουμε μόνο ότι το στρατιωτικο-βιομηχανικό σύμπλεγμα των ΗΠΑ δεν μπορεί να κατασκευάσει περισσότερους από 700 ετησίως, ενώ το Ιράν έχει ήδη εκτοξεύσει αρκετές χιλιάδες Shahed.

Εδώ μας ενδιαφέρουν μόνο οι επιχειρήσεις καταστροφής των μη επανδρωμένων αεροσκαφών Shahed. Η άμυνα των ΗΠΑ και του Ισραήλ απέναντι σε πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς δεν είναι μόνο οικονομικό πρόβλημα, αλλά επίσης, βραχυπρόθεσμα, η εξάντληση των αναχαιτιστικών πυραύλων THAAD, από τους οποίους μόνο περίπου δέκα μπορούν να κατασκευαστούν την εβδομάδα. [1]

Όπως και να έχει, οι Ηνωμένες Πολιτείες δαπάνησαν επίσημα 5,6 δισεκατομμύρια δολάρια σε πυρομαχικά τις δύο πρώτες ημέρες του παράνομου πολέμου τους εναντίον του Ιράν [2]. Το ποσό αυτό αυξήθηκε σε 11,3 δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με δήλωση του Πενταγώνου στις 10 Μαρτίου στο Κογκρέσο. Για 1.444 Ιρανούς νεκρούς, έως τις 12 Μαρτίου σύμφωνα με το ιρανικό Υπουργείο Υγείας [3], αυτό αντιστοιχεί σε αναλογία περίπου 8 εκατομμυρίων δολαρίων ανά ανθρώπινη ζωή!!! Ο πιο δαπανηρός πόλεμος στην Ιστορία.

Για σύγκριση, οι Ιρανοί έχουν βιώσει δύο μεγάλα τραύματα: ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος —που προκάλεσε περισσότερα θύματα στο Ιράν παρά στη Γερμανία και τη Γαλλία— σκότωσε περίπου 6 εκατομμύρια ανθρώπους. Ο πόλεμος που επιβλήθηκε από το Ιράκ σκότωσε τουλάχιστον 500.000 Ιρανούς. Επομένως, γίνεται αντιληπτό ότι οι μερικές εκατοντάδες τωρινοί νεκροί δεν πρόκειται να λυγίσουν αυτή τη χώρα.

Μια άλλη ιρανική καινοτομία είναι η απάντηση που έδωσε η Τεχεράνη εναντίον των γειτόνων της. Βασιζόμενη στο διεθνές δίκαιο και στις δηλώσεις των Ισραηλινών και Αμερικανών ηγετών, το Ιράν επιτέθηκε σε στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στον Κόλπο και στο Λεβάντε. Δεν μιλάω εδώ για τις επιθέσεις της λιβανέζικης Χεζμπολάχ (Κόμμα του Θεού) και της ιρακινής Ταξιαρχίας Saraya Awliya al-Dam (Ταξιαρχία των Φρουρών του Αίματος), αλλά μόνο για τις ιρανικές επιθέσεις.

Με έκπληξη, το Ιράν υπενθύμισε στους Δυτικούς το ψήφισμα 3314 (XXIX), της 14ης Δεκεμβρίου 1974 [4]. Εγκριθέν, χωρίς ψηφοφορία, από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, διευκρινίζει την έννοια της επίθεσης στην οποία αναφέρεται ο Χάρτης του Σαν Φρανσίσκο. Ο διεθνής Τύπος, που κυριαρχείται από τους Αγγλοσάξονες, είχε πείσει τον εαυτό του ότι το διεθνές δίκαιο απαγορεύει την είσοδο στο έδαφος άλλου. Βάσει αυτής της προκατάληψης, η Γενική Συνέλευση καταδίκασε την ειδική στρατιωτική επιχείρηση της Ρωσίας στην Ουκρανία. Το Ιράν ανέστησε αυτό το λησμονημένο κείμενο.

Αυτό το κείμενο επιτρέπει τη χρήση βίας για να βοηθηθούν οι «λαοί που υπόκεινται σε αποικιακά ή ρατσιστικά καθεστώτα», όπως συμβαίνει με τη ρωσική βοήθεια προς τις δημοκρατίες του Ντονμπάς (άρθρο 7). Απαγορεύει όχι μόνο την επίθεση εναντίον του Ιράν από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, αλλά και σε τρίτα κράτη που φιλοξενούν ισραηλινές ή αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που συμμετέχουν στην επίθεση (άρθρο 3), να πράξουν το ίδιο. Επομένως, το Ιράν έχει το δικαίωμα απάντησης στα εδάφη των κρατών του Κόλπου και του Λεβάντε.

Διαπιστώνουμε ότι αυτά τα κράτη βρίσκονται αποσυντονισμένα απέναντι στην ιρανική απάντηση και ότι η οικονομία τους είναι παραλυμένη. Αυτά τα κράτη, κυρίως εκείνα του Κόλπου, είναι σημαντικοί παραγωγοί πετρελαίου. Προσπαθούν, λοιπόν, να απελευθερωθούν από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, που μέχρι τώρα εξασφάλιζαν την ασφάλειά τους, αλλά σήμερα είναι υπεύθυνοι για τα δεινά τους. Εάν η θέλησή τους για ανεξαρτησία τους οδηγούσε στο να πουλήσουν το πετρέλαιό τους, όχι πλέον σε δολάρια ΗΠΑ, αλλά σε άλλα νομίσματα, η αξία του δολαρίου θα κατέρρεε. Πράγματι, αυτή δεν εγγυάται από το ΑΕΠ των ΗΠΑ, αλλά από τη διεθνή αγορά υδρογονανθράκων. Κατά την απαγωγή του προέδρου Νικολάς Μαδούρο, είχαμε επιμείνει στο γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν επιδίωκαν να οικειοποιηθούν τα σημαντικά αποθέματα πετρελαίου της χώρας, αλλά να αποκαταστήσουν το εμπόριο πετρελαίου σε δολάρια. Αυτό που πέτυχε στη Βενεζουέλα μπορεί να αποτύχει στη Μέση Ανατολή και να προκαλέσει την αρχή του τέλους των Ηνωμένων Πολιτειών.

Αυτό που συμβαίνει σήμερα στη Μέση Ανατολή εμπνέει ξαφνικά όλα τα κράτη που παραπονιούνται για την κυριαρχία των ΗΠΑ. Αρχής γενομένης από την Κίνα.

Το Πεκίνο προετοιμάζεται για μια σύγκρουση με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία σχετικά με την περιοχή της Ταϊβάν. Υπενθυμίζουμε ότι η Κίνα δεν έχει καμία πρόθεση να εισβάλει σε αυτό το νησί, αλλά θεωρεί ως επίθεση οποιαδήποτε απόπειρα να της προσφερθεί ανεξαρτησία. Από τη δική της σκοπιά, ο Τσανγκ Κάι-σεκ δεν είχε το δικαίωμα να αποσχιστεί και η Ταϊβάν εξακολουθεί να είναι μια κινεζική περιοχή. Το Κουομιντάνγκ, το κόμμα που κληρονόμησε ο Τσανγκ Κάι-σεκ, συμφωνεί, μόνο το πολύ μειοψηφικό Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα (DPP) του προέδρου Λάι Τσίνγκ-τε επιδιώκει την ανεξαρτησία. Αυτό το ζήτημα τίθεται μόνο επειδή το θέτουν οι ΗΠΑ.

Το Πεκίνο μόλις κατάλαβε ότι το διεθνές δίκαιο το εξουσιοδοτούσε, σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης, να απαντήσει στις στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στην Ασία-Ειρηνικό. Εν ριπή οφθαλμού, ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός ξανασκέφτηκε όλα τα σχέδιά του [5]. Αναπροσανατόλισε τους πυραύλους του, όχι πλέον προς την Ταϊβάν, αλλά για να στοχεύσει τις 24 στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στην περιοχή.

Αυτή η στροφή παρακολουθείται από όλα τα κράτη που φιλοξενούν στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ, τα οποία πλέον προβλέπουν τα προβλήματα που υφίστανται οι χώρες του Κόλπου και του Λεβάντε. Αναμφίβολα, σύντομα θα πρέπει να αμφισβητήσουν την παρουσία τους.

Πέρα από την ιρανική σύγκρουση, σήμερα φαίνεται ότι το μοντέλο αντίστασης του Ιράν επιβάλλεται σε όλους εκείνους που προβλέπουν μια στρατιωτική σύγκρουση με την Ουάσινγκτον και ότι φέρνει επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμασταν την ισορροπία δυνάμεων.

Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες επέτρεψαν να χειραγωγηθούν από την ίδια τους την προπαγάνδα. Έπεισαν τον εαυτό τους ότι τα γεγονότα που ακολούθησαν την πτώχευση της τράπεζας Ayandeh προκάλεσαν πάνω από 40.000 θύματα, όλα αποδιδόμενα στους Φρουρούς της Επανάστασης. Αυτό είναι προφανώς εντελώς ψευδές. Τα περισσότερα θύματα οφείλονται στις επιθέσεις του Νταές και στον πανικό που δημιούργησαν ελεύθεροι σκοπευτές τοποθετημένοι σε ταράτσες, οι οποίοι σκότωναν τόσο διαδηλωτές όσο και αστυνομικούς. Όσον αφορά τον πραγματικό τους αριθμό, είναι τουλάχιστον έξι φορές μικρότερος.

Ομοίως, έπεισαν τον εαυτό τους ότι όλοι αυτοί οι διαδηλωτές ήταν «αντι-καθεστωτικοί», θεωρώντας ότι όσοι ζητούσαν την επιστροφή των τραπεζικών τους καταθέσεων ήταν υποχρεωτικά εναντίον του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Με αυτόν τον τρόπο, συγχώνευσαν όσους διαμαρτύρονταν για οικονομικούς λόγους, εκείνους που ήταν εναντίον του θρησκευτικού ολοκληρωτισμού και εκείνους που φιλοδοξούσαν να κυβερνηθούν δυτικά. Ανακαλύπτουν σήμερα ότι μπορεί κανείς να έχει καταστραφεί από το τραπεζικό σύστημα, να είναι θυμωμένος με τους μουλάδες, να γοητεύεται από τις αμερικανικές σειρές που μεταδίδονται στα περσικά από περίπου σαράντα δυτικά τηλεοπτικά κανάλια και παρ’ όλα αυτά να υπερασπίζεται τη χώρα του.

Αυτό το σφάλμα εκτίμησης, συγκρίσιμο με εκείνο που τους οδήγησε να οργανώσουν την αποχώρηση του Σάχη, Ρεζά Παχλαβί, και την επιστροφή του Ιμάμ Ρουχολάχ Χομεϊνί, τους οδηγεί στη στρατιωτική ήττα, ακόμη και στην ίδια τους την πτώση.

Μετάφραση
Κριστιάν Άκκυριά

[1] «U.S. Military Operations Against Iran: Munitions and Missile Defense», Hannah D. Dennis & Daniel M. Gettinger, Congresionnal Research Service, March 12, 2026.

[2] «Early Iran strikes cost $5.6 billion in munitions, Pentagon estimates», Noah Robertson, The Washington Post, March 9, 2026.

[4] « Définition de l’agression » («Ορισμός της επίθεσης»), Réseau Voltaire, 14 décembre 1974.

[5] «How Iran’s strikes on US bases could offer a preview for the Asia-Pacific», Amber Wang, South China Morning Post, March 11, 2026.