Translate

Τρίτη 31 Μαρτίου 2026

Τιερί Μεϊσάν: Οι συνέπειες του πολέμου κατά του Ιράν

 

Οι συνέπειες του πολέμου κατά του Ιράν

Για πρώτη φορά, ένας λαός που δέχεται επίθεση από την ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη στην Ιστορία αντεπιτίθεται εναντίον στρατιωτικών βάσεων και ξένων επενδύσεων του αντιπάλου του. Πρόκειται για έναν τρόπο διεξαγωγής πολέμου, προσαρμοσμένο στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, τον οποίο κανένας από τους στρατηγικούς μας αναλυτές δεν είχε προβλέψει. Η σύγκρουση αυτή δεν μοιάζει με καμία άλλη. Είναι η πρώτη που θα μπορούσε να δει μια μεσαίου μεγέθους χώρα να επικρατεί έναντι μιας τερατώδους δύναμης.

عربي Deutsch Español français italiano русский
Αντίθετα με όσα μας εξήγησαν τα μέσα ενημέρωσής μας, οι Φρουροί της Επανάστασης δεν είναι αιμοδιψείς φανατικοί. Δεν σφαγίασαν τον λαό τους τον περασμένο Ιανουάριο. Είναι πατριώτες που υπερασπίζονται τον πολιτισμό τους και αγωνίζονται ενάντια στην ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση. Σήμερα, μας δίνουν ένα μάθημα θάρρους αντεπιτιθέμενοι στην επίθεση που δέχονται.

Ένας «αναθεωρητικός σιωνιστικός» πόλεμος

ΟΜπενιαμίν Νετανιάχου είναι γιος του ιστορικού Μπενζιόν Νετανιάχου, προσωπικού γραμματέα του ιδρυτή του «αναθεωρητικού σιωνισμού», Βλαντίμιρ Ζεέβ Ζαμποτίνσκι. Η δυναστεία των Νετανιάχου υποστήριζε πάντα τον «αναθεωρητικό σιωνισμό» ενάντια στους «σιωνιστές». Οι τελευταίοι, υπό την ηγεσία του Τέοντορ Χερτσλ, αποσκοπούσαν στην οικοδόμηση ενός εβραϊκού κράτους, ενώ ο Ζαμποτίνσκι διεκδικούσε τη δημιουργία μιας «εβραϊκής αυτοκρατορίας».

Το 1921, στην Ουκρανία, ο Ζαμποτίνσκι συμμάχησε με τον ηγέτη των «ολοκληρωτικών εθνικιστών» Σιμόν Πετλιούρα εναντίον των μπολσεβίκων. Ο Πετλιούρα συνέχισε να οργανώνει πογκρόμ εναντίον των Εβραίων, των οποίων ο Ζαμποτίνσκι ισχυριζόταν ότι ήταν υπερασπιστής. Αυτή η αντίφαση οδήγησε τον Ζαμποτίνσκι στην παραίτησή του από την Παγκόσμια Σιωνιστική Οργάνωση (ΠΣΟ), της οποίας ήταν μέλος του διοικητικού συμβουλίου.

Κατά την άνοδο της Ευρώπης προς τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ο Ζαμποτίνσκι αναδείχθηκε ως «φασίστας». Δημιούργησε μια πολιτοφυλακή, την Μπετάρ, στη Ρώμη, υπό την υψηλή αιγίδα του Ντούτσε Μπενίτο Μουσολίνι. Στην αρχή του πολέμου, κατέφυγε σε ένα ουδέτερο κράτος, τις Ηνωμένες Πολιτείες (οι οποίες εισήλθαν στον πόλεμο μόνο μετά τον ιαπωνικό βομβαρδισμό του Περλ Χάρμπορ). Ο Ζαμποτίνσκι πέθανε τους πρώτους μήνες του πολέμου, αλλά οι άνδρες του συνέχισαν τον αγώνα του στο πλευρό των φασιστών και των ναζί. Είτε αυτό σοκάρει είτε όχι, οι αναθεωρητικοί σιωνιστές οργάνωσαν αρκετές διαπραγματεύσεις με το Γ’ Ράιχ. Ο Ρέζσο Κάστνερ (γνωστός ως «Ρούντολφ Ισραέλ Κάστνερ»), Ούγγρος ηγέτης των αναθεωρητικών εθνικιστών, διεξήγαγε συνομιλίες έως τις τελευταίες εβδομάδες του πολέμου με τον Άντολφ Άιχμαν, υπεύθυνο για την λογιστική της «τελικής λύσης» των Σλάβων, των Εβραίων και των Τσιγγάνων [1].

Σε όλη τη διάρκεια της πολιτικής του σταδιοδρομίας, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου διεκδίκησε αυτή την πνευματική του κληρονομιά. Ωστόσο, ενήργησε με ευκαιριακό τρόπο, χωρίς να εφαρμόσει το ιδεώδες του στην πράξη [2]. Αυτή η περίοδος έληξε στις 29 Δεκεμβρίου 2022, με τον σχηματισμό, με τη βοήθεια και την υποστήριξη του Έλιοτ Άμπραμς, ενός ρατσιστικού εβραϊκού συνασπισμού (ανωτερισμός) [3].

Σιγά σιγά, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου γινόταν όλο και πιο τολμηρός, απειλώντας τους Αγγλοσάξονες, τον Φεβρουάριο του 2024, με την ανασύσταση της «συμμορίας Στερν» [4], η οποία δολοφόνησε τον ειδικό εκπρόσωπο των Ηνωμένων Εθνών στην εποχή της βρετανικής Εντολής στην Παλαιστίνη (1948)· δηλώνοντας στα εβραϊκά, στις 23 Αυγούστου 2025, την προσήλωσή του στη δημιουργία ενός «Μεγάλου Ισραήλ» και καλώντας, στις 15 Σεπτεμβρίου 2025, να μετατραπεί η ισραηλινή δημοκρατία σε μια «υπέρ-Σπάρτη» [5].

Επομένως, πρόκειται για έναν ομολογημένο φασίστα, και όχι πλέον για έναν πολιτικό ρασοφόρο, ο οποίος δήλωσε ότι θέλει να διεξαγάγει έναν πόλεμο σε «επτά μέτωπα» και να τερματίσει τον ανταγωνισμό με το Ιράν.

Πριν από έναν ακριβώς χρόνο, προέβλεπα τον τρέχοντα ισραηλο-αμερικανικό πόλεμο κατά του Ιράν [6]. Είναι μάταιο να συζητάμε για τα αίτια αυτής της σύγκρουσης: όλες οι επίσημες δικαιολογίες της αποδείχθηκαν ψευδείς (δεν υπάρχει ιρανικό στρατιωτικό πυρηνικό πρόγραμμα από το 1988· το Ιράν δεν διαθέτει διηπειρωτικούς πυραύλους· το Ιράν δεν απειλούσε τις Ηνωμένες Πολιτείες· τέλος, το Ιράν δεν έχει πληρεξούσιους (proxies) από το 2019.). Αρκεί να διαπιστώσουμε ότι απλώς εφαρμόζει το πρόγραμμα του «αναθεωρητικού σιωνισμού». Τα εκατομμύρια των Ισραηλινών που διαδήλωσαν εναντίον του δεν ξεγελιούνται.

Ας αναρωτηθούμε τώρα ποιες είναι οι πρώτες συνέπειες.

Η έκρηξη του κινήματος Maga

Η πρώτη συνέπεια αυτού του πολέμου είναι η έκρηξη που προκάλεσε στο κίνημα Maga (Κάνε την Αμερική Μεγάλη Ξανά!). Οι κύριοι λαϊκοί υποστηρικτές του Προέδρου Τραμπ του απέσυραν ξαφνικά την εμπιστοσύνη τους. Δεν ανέχονται οι Ηνωμένες Πολιτείες να εμπλέκονται σε έναν πόλεμο κατ’ αποκλειστική απαίτηση του Ισραήλ.

Μπορεί κανείς να συζητά αν ο Ντόναλντ Τραμπ χειραγωγήθηκε ή αν ενήργησε για να διατηρήσει την υποστήριξη των μεγάλων τραπεζιτών της διασποράς για τη χώρα του. Δεν έχει σημασία. Το γεγονός είναι ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έχει χάσει τη λαϊκή του υποστήριξη. Οι πρώην οπαδοί του δεν θα στραφούν γι’ αυτό προς το Δημοκρατικό Κόμμα, αλλά σκοπεύουν να συνεχίσουν τον αγώνα του, χωρίς εκείνον.

Οι 3.300 συγκεντρώσεις του Σαββάτου δεν είχαν ως στόχο να καταγγείλουν τον πόλεμο στο Ιράν, αλλά την εξουσία του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών. Δεν συγκέντρωναν μόνο δημοκράτες, αλλά και ρεπουμπλικάνους και τζάκσονιους οι οποίοι οφείλουν στον Ντόναλντ Τραμπ ότι ξύπνησαν, αλλά δεν τον εμπιστεύονται πλέον σήμερα.

Κανείς πλέον δεν αντιλαμβάνεται το διεθνές δίκαιο όπως παλιά

Η δεύτερη συνέπεια αυτού του πολέμου είναι η συνειδητοποίηση ότι το να φιλοξενεί κανείς μια στρατιωτική βάση των ΗΠΑ, αντί να υπερασπίζεται μια χώρα, την εκθέτει αντιθέτως στο να γίνει στόχος πολέμου. Από τις 28 Φεβρουαρίου 2026, όλα τα κράτη του Κόλπου που στοχοποιήθηκαν από το Ιράν διαμαρτυρήθηκαν έντονα. Η Σαουδική Αραβία, το Μπαχρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και το Κατάρ κατέθεσαν καταγγελίες στο Συμβούλιο Ασφαλείας. Κάθε ένα κατήγγειλε «μια κατάφωρη παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας και μια άμεση προσβολή της ασφάλειας και της εδαφικής ακεραιότητας». Ήταν τόσο βέβαιοι για το δίκαιό τους που δεν έδωσαν σημασία στην απάντηση του Ιράν. Χρειάστηκε η Τεχεράνη να τους απαντήσει δύο συνεχόμενες φορές για να συνειδητοποιήσουν την πραγματικότητα. Ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών και το διεθνές δίκαιο δικαιώνουν το Ιράν: κάθε κράτος που δέχεται επίθεση από άλλο μπορεί νόμιμα να αντεπιτεθεί εναντίον του και εναντίον τρίτων των οποίων το έδαφος χρησιμοποιείται για την επίθεση.

Μέχρι σήμερα, κανένα κράτος δεν είχε αντισταθεί με αυτόν τον τρόπο σε μια επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών. Κανένα δεν ήταν σε θέση να αντεπιτεθεί εναντίον των συμφερόντων τους στο εξωτερικό, και πολύ περισσότερο εναντίον των στρατιωτικών τους βάσεων.

Για τους ηγέτες του Κόλπου, αυτό αποτελεί ένα κρύο ντους. Όλα όσα είχαν σχεδιάσει επί δεκαετίες καταρρέουν. Μένουν άφωνοι, καθώς δεν έχουν καμία εναλλακτική. Αντίθετα, για τα κράτη που επιθυμούν έναν πολυπολικό κόσμο, αυτό είναι ένα παράθυρο που ανοίγει: όποιο κι αν είναι το τίμημα της άρνησης φιλοξενίας στρατιωτικών βάσεων των ΗΠΑ, είναι προτιμότερο να το πληρώσουν παρά να βρεθούν παρασυρμένα σε έναν καταστροφικό πόλεμο.

Η Κίνα αναθεώρησε αμέσως τα σχέδιά της. Σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης λόγω του καθεστώτος της Ταϊβάν, δεν θα στοχοποιήσει το νησί, αλλά τις 24 στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στην Ασία-Ειρηνικό. Ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός έχει ήδη αναπροσανατολίσει τους εκτοξευτές πυραύλων του. Όλα τα κράτη της περιοχής εξετάζουν, επομένως, το ενδεχόμενο να μετατραπούν σε πεδίο μάχης εάν δεν αποχαιρετήσουν το Πεντάγωνο και δεν του ζητήσουν ευγενικά να αποσυρθεί από το έδαφός τους.

Οι στρατοί των ΗΠΑ αποδεικνύονται «χάρτινοι τίγρεις»

Όπως έλεγε ο Μάο Τσετούνγκ, οι στρατοί των ΗΠΑ δεν είναι παρά «χάρτινοι τίγρεις». Βεβαίως, διαθέτουν ένα εξαιρετικό οπλοστάσιο, αλλά δεν μπορούν να συντρίψουν εκείνους που έχουν προετοιμαστεί να τους αντιμετωπίσουν.

Βεβαίως, το Ιράν δεν μπορεί να πλήξει τα βομβαρδιστικά και τους πυραύλους του Ισραήλ και των ΗΠΑ, αλλά αντεπιτίθεται σε όλες τις επίγειες βάσεις των ΗΠΑ, σε ολόκληρη την περιοχή. Έπληξε τόσο τον Κόλπο όσο και την Ιορδανία και την Κύπρο. Θα μπορούσε μάλιστα να επιτεθεί σε αμερικανικές βάσεις στη Γερμανία. Επιπλέον, το Ιράν είχε προετοιμαστεί εδώ και καιρό γι’ αυτή την αντιπαράθεση. Αποθήκευσε μεγάλο αριθμό φθηνών όπλων σε ασφαλή σημεία, σε σήραγγες και καταφύγια μεγάλου βάθους. Καταφέρνει, προς το παρόν, να αναγκάζει το Πεντάγωνο να αμύνεται με περίτεχνα τεχνολογικά κοσμήματα, υπερτιμημένα. Σε κάθε εκτόξευση πυραύλου Σαχέντ αξίας 25.000 δολαρίων, οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να απαντούν με δύο ή τρεις πυραύλους Πάτριοτ αξίας 1,3 εκατομμυρίων δολαρίων ο έκαστος. Είναι πλέον ένας αγώνας ταχύτητας: ποιος από τους Φρουρούς της Επανάστασης ή το Πεντάγωνο θα χρεοκοπήσει πρώτος; Και λες και δεν αρκούσε η οικονομική πίεση, τα αμερικανικά αποθέματα φτάνουν στο τέλος τους και το στρατιωτικοβιομηχανικό σύμπλεγμα δεν μπορεί να τα αναπληρώσει βραχυπρόθεσμα.

Η μέθοδος Τραμπ βρήκε τα όριά της

Ο συγγραφέας του «The Art of the Deal» είχε καταφέρει μέχρι σήμερα να κάμψει τους εταίρους του, τόσο σε εμπορικές όσο και σε πολιτικές διαπραγματεύσεις. Αλλά η «αληθινή υπερβολή» δεν λειτουργεί με το Ιράν. Όσο κι αν διατείνεται ότι «νίκησε», η Τεχεράνη του ορίζει τους όρους.

Κάθε υπερβολή, αντί να τρομάζει, εμφανίζεται ως καύχηση. Η Ουάσιγκτον δεν μπορεί πλέον να απειλεί με κλιμάκωση, η Τεχεράνη είναι αυτή που την απειλεί. Έτσι, στις 22 Μαρτίου, ο Ντόναλντ Τραμπ θέλησε να τερματίσει τον πόλεμο προτού οι στρατοί του βρεθούν άοπλοι. Απείλησε να βομβαρδίσει τους ιρανικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής εάν οι Φρουροί της Επανάστασης δεν άνοιγαν ξανά τα Στενά του Ορμούζ [7]. Αλλά η Τεχεράνη του απάντησε αμέσως μεταδίδοντάς του το σχέδιο κλιμάκωσής της: να βομβαρδίσει το ισραηλινό σύστημα ηλεκτροδότησης — τα σχέδια του οποίου δημοσίευσε — και να πλήξει τις εταιρείες της περιοχής που έχουν Αμερικανούς μετόχους [8]. Χωρίς να περιμένει, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι διαπραγματεύεται με την Τεχεράνη και ότι εκεί, όλοι οι ηγέτες γνωρίζουν ότι βρίσκονται σε αναστολή εάν δεν διαπραγματευτούν. Έδωσε, επομένως, προθεσμία πέντε ημερών για να ολοκληρωθούν αυτές οι συνομιλίες [9].

Η Τεχεράνη διέψευσε ότι διαπραγματεύεται και επανέλαβε τις απειλές της [10]. Ο Ντόναλντ Τραμπ υποχώρησε και ανακοίνωσε ότι αναβάλλει την προθεσμία που είχε θέσει.

Το Ιράν δεν εξασθενεί. Έπληξε τα δύο χυτήρια αλουμινίου της Aluminium Bahrain (Alba) και της Emirates Global Aluminium (Ega). Χωρίς να περιμένει οι Ηνωμένες Πολιτείες να βομβαρδίσουν τους σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής της, η Τεχεράνη έπληξε εταιρείες των οποίων οι κύριοι μέτοχοι είναι Αμερικανοί.

Αφού οι Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ισραήλ βομβάρδισαν το πανεπιστήμιο επιστήμης και τεχνολογίας που βρίσκεται στα βορειοανατολικά της πρωτεύουσας και ένα άλλο ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα, η Τεχεράνη προειδοποίησε ότι θα αντεπιτεθεί σε αμερικανικά πανεπιστήμια που έχουν παραρτήματα στον Κόλπο. Σκεφτόμαστε το Texas A&M University στο Κατάρ ή το New York University στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Αφού οι Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ισραήλ βομβάρδισαν ένα λιμάνι στα Στενά του Ορμούζ, η Τεχεράνη προειδοποίησε ότι θα επιτεθεί στο αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln μόλις φτάσει σε εμβέλεια βολής.

Σε κάθε νέα επίθεση, οι Φρουροί της Επανάστασης αντεπιτίθενται εναντίον νέων αμερικανικών στόχων. Απειλούν, έναν προς έναν, όλα τα συμφέροντα των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή. Κανείς δεν είχε πολεμήσει ποτέ με αυτόν τον τρόπο. Είναι ένα μάθημα που μας δίνει ένας μεγάλος πολιτισμός: το Ιράν — το οποίο δεν διστάζει να δολοφονεί τους υπηκόους του όταν αυτοί το απειλούν από το εξωτερικό — ποτέ δεν άσκησε τρομοκρατία εναντίον αμάχων, ό,τι κι αν ισχυρίζεται η ισραηλινή προπαγάνδα. Αλλά η Τεχεράνη έχει αφομοιώσει την παγκοσμιοποίηση και πλέον πλήττει τα συμφέροντα των ΗΠΑ, όπου κι αν βρίσκονται.

Ο Πρόεδρος Τραμπ δεν έχει διέξοδο. Τα αστεία του μπορεί να διασκεδάζουν το ακροατήριό του, αλλά η ιρανική φωτιά τον καταδιώκει. Η μόνη δυνατή διέξοδος είναι η εξάλειψη ολόκληρου ενός πολιτισμού· μια προοπτική που κανένας εκλεγμένος ηγέτης δεν μπορεί να εξετάσει.

Το Ισραήλ παγιδεύεται μόνο του

Το Ισραήλ βρίσκεται στην ίδια κατάσταση με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το Τελ Αβίβ δεν μπορεί να ανταποκριθεί στην ιρανική κλιμάκωση. Ακόμη περισσότερο που οι στρατοί του είναι εξαντλημένοι. Διεξήγαγαν έναν φρικτό πόλεμο εναντίον των κατοίκων της Γάζας, μη διστάζοντας να διαπράξουν γενοκτονία· συνέχισαν εναντίον των Λιβανέζων, των Σύρων, των Ιρακινών και των Υεμενιτών.

Για το Ισραήλ, η πρώτη πρόκληση είναι ανθρώπινη, περισσότερο παρά υλική. Το Τελ Αβίβ χρειάζεται άνδρες, αλλά δεν μπορεί να τους στρατολογήσει χωρίς να αποδυναμώσει μόνιμα την οικονομία του. Μπορεί να κάνει τα πάντα, αλλά όχι όλα ταυτόχρονα.

Ως εκ τούτου, πολλοί σχολιαστές αρχίζουν να συζητούν πώς να τερματιστεί η αντίσταση του ιρανικού λαού: ακολουθώντας το μοντέλο που εφάρμοσε ο Πρόεδρος Τρούμαν κατά της Ιαπωνίας. Χρησιμοποιώντας μία ή δύο ατομικές βόμβες. Αυτό θα ήταν το υπέρτατο έγκλημα. Προς το παρόν, η συζήτηση προσανατολίζεται στο πώς θα αντιδρούσε ο κόσμος. Θα ήταν δυνατόν το Ισραήλ, για άλλη μια φορά, να διαφύγει τις ευθύνες του;

Αντίθετα, στην περίπτωση που το Ισραήλ παραδεχόταν την ήττα του, η ίδια του η ύπαρξη θα τεθεί υπό αμφισβήτηση. Γι’ αυτό θα είναι τόσο πιο δύσκολο για την ισραηλινή αντιπολίτευση να ανατρέψει τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, διότι τότε θα συμμετάσχει στο κυνήγι κατά της ίδιας της πατρίδας της. Είναι, επομένως, σημαντικό για όλους εκείνους που θέλουν να αποτρέψουν την καταστροφή να διαβεβαιώσουν την ισραηλινή αντιπολίτευση ότι μπορεί να ελευθερώσει τη χώρα της από την τρέχουσα φασιστική κυβέρνησή της και να υποταχθεί στο διεθνές δίκαιο το οποίο εκείνη δεν σεβάστηκε ποτέ.

Μετάφραση
Κριστιάν Άκκυριά

[1] מדוע חוסל קסטנר» (Γιατί δολοφονήθηκε ο Κάστνερ;), Nadav Kaplan, Steimatzky publishing (2024).

[2] Νετανιάχου και Ναζισμός”, του Τιερί Μεϊσάν, Μετάφραση Κριστιάν Άκκυριά, Δίκτυο Βολταίρος, 23 septembre 2025.

[3] Το πραξικόπημα των Στράουσιστών στο Ισραήλ”, του Τιερί Μεϊσάν, Μετάφραση Κριστιάν Άκκυριά, Δίκτυο Βολταίρος, 7 mars 2023.

[4] Στην Ιερουσαλήμ, η «Διάσκεψη για τη Νίκη του Ισραήλ» απειλεί το Λονδίνο και την Ουάσιγκτον”, του Τιερί Μεϊσάν, Μετάφραση Κριστιάν Άκκυριά, Δίκτυο Βολταίρος, 13 février 2024.

[5] Μετά το «Μεγάλο Ισραήλ», ο Νετανιάχου συνηγορεί για μια «Υπερ-Σπάρτη» και να «τελειώσει την δουλειά στη Γάζα»”, του Τιερί Μεϊσάν, Μετάφραση Κριστιάν Άκκυριά, Δίκτυο Βολταίρος, 30 septembre 2025.

[6] Μετά την Ουκρανία, το Ιράν;”, του Τιερί Μεϊσάν, Μετάφραση Κριστιάν Άκκυριά, Δίκτυο Βολταίρος, 18 mars 2025.

[7] «@realDonaldTrump», Truth Social, March 22, 2026.

[8] Dépêche 5111 «Les quatre cibles prioritaires de l’Iran en cas d’escalade», Voltaire, actualité internationale, N°168, 27 mars 2026.

[9] «@realDonaldTrump», Truth Social, March 23, 2026.

[10] «A Toothless Iran? Missile and Drone Strikes Show It Can Still Inflict Pain», Nicholas KulishHelene CooperIsabel Kershner & Erika Solomon, The New York Times, March 29, 2026.

Τιερί Μεϊσάν

Πολιτικός σύμβουλος, πρόεδρος-ιδρυτής του Δικτύου Βολταίρος και της διάσκεψης Axis for Peace. Τελευταίο βιβλίο στα γαλλικά: Sous nos yeux - Du 11-Septembre à Donald Trump.

Οι συνέπειες του πολέμου κατά του Ιράν

Ιράν: Μπορεί ένας πολιτισμός να εξαλειφθεί στο όνομα της δημοκρατίας;

Οι απρόβλεπτες συνέπειες της ιρανικής αντίστασης

Για ποια νίκη παλεύουμε;

Με τη δολοφονία του Χαμενεΐ, το Τελ Αβίβ και η Ουάσιγκτον καθιστούν δυνατό αυτό που ισχυρίζονταν ότι ήθελαν να αποφύγουν

 Les articles de cet auteur Envoyer un message

Δίκτυο Βολταίρος

Βολταίρος, Διεθνής Έκδοση

ΦακόςΕν συντομίαΣυζητήσεις

Τρίτη 24 Μαρτίου 2026

Τιερί Μεϊσάν: Μπορεί ένας πολιτισμός να εξαλειφθεί στο όνομα της δημοκρατίας;

 

Ιράν: Μπορεί ένας πολιτισμός να εξαλειφθεί στο όνομα της δημοκρατίας;

Αντίθετα με όσα μας προτρέπουν να πιστεύουμε τα μέσα ενημέρωσής μας, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεν είναι πιο ολοκληρωτικό καθεστώς από ό,τι είμαστε εμείς. Το Ιράν είναι ένας κατά πολύ αρχαιότερος πολιτισμός από τη Δύση. Οι κάτοικοί του διαθέτουν ιδιότητες ελλείψει των οποίων βρισκόμαστε εμείς. Όχι μόνο δεν θα έπρεπε να είμαστε υπερήφανοι για την εξάλειψή τους, αλλά θα έπρεπε να ακούσουμε τη φωνή τους.

عربي Deutsch Español français italiano Nederlands Português русский

Παρακολουθούμε, έκθαμβοι, έναν πόλεμο νέου τύπου, χωρίς να τον κατανοούμε. Αρκετά φαινόμενα συγκρούονται και θολώνουν την αντίληψή μας:

• Αφενός, παραμένουμε διαμορφωμένοι από τη στρατιωτική υπεροχή της Δύσης, η οποία κατέστησε τις χώρες μας κυρίαρχες του κόσμου για πέντε αιώνες. Δεν μπορούμε να αποδεχτούμε ότι κάποιοι απόκληροι μπορεί να είναι πιο πολιτισμένοι από εμάς. Όμως, στους Ιρανούς δεν ενδιαφέρει η άνεση και η πολυτέλειά μας. Παρ’ όλα αυτά, είναι ένας λαός μηχανικών, πολύ πιο καταρτισμένος επιστημονικά από εμάς.

Ο πολιτισμός τους χαρακτηρίζεται πρωτίστως από μια ατομική θέληση σιδερένια, για την οποία εμείς δεν έχουμε την παραμικρή ιδέα. Στα ιρανικά μουσεία βλέπει κανείς έργα τέχνης που καλλιτέχνες αφιέρωσαν ολόκληρη τη ζωή τους για να τα δημιουργήσουν. Κάτι τέτοιο δεν υπάρχει στη χώρα μας, όπου πιστεύουμε ότι η δημιουργία και η συγκέντρωση είναι ασυμβίβαστες. Εκείνοι αντιλαμβάνονται τον χρόνο μόνο στη μακρά διάρκεια, ποτέ στην καθημερινότητα. Το δεύτερο χαρακτηριστικό του πολιτισμού τους είναι πιο κοινό: οργανώνουν τη ζωή τους γύρω από την αντίληψή τους για πνευματικές πραγματικότητες. Έτσι ήταν οργανωμένες και οι κοινωνίες μας στα τέλη του Μεσαίωνα και στην Αναγέννηση, αλλά όχι πια σήμερα. Εμείς θεωρούμε ότι αυτό είναι πρόοδος, εκείνοι όχι. Αυτά τα δύο χαρακτηριστικά τα οδηγούν να αποτιμούν τη συνείδηση υψηλότερα από την έκσταση.

Φυσικά, έχουν τα ίδια ελαττώματα με εμάς. Για παράδειγμα, υπάρχουν τόσοι τοξικομανείς στο Ιράν όσοι και στη Δύση. Αλλά στη Δύση, το βρίσκουμε συνηθισμένο και δεν αντιδρούμε όταν πολιτικοί είναι κοκαϊνομανείς. Αυτό φαίνεται αδιανόητο για τους Ιρανούς.

• Είμαστε τόσο γεμάτοι εγωισμό που αγνοούμε τον ιρανικό πολιτισμό. Το Ιράν αποτελεί έναν μεγάλο πολιτισμό από την πρώτη χιλιετία π.Χ., πολύ πριν από την Αθήνα του Περικλή, σε μια εποχή που εμείς ήμασταν ακόμα διάσπαρτες φυλές. Η άγνοιά μας είναι απολύτως φυσιολογική: κατά τη διάρκεια των σπουδών μας, έχουμε ακούσει για αυτόν τον πολιτισμό μόνο σε σχέση με τους Περσικούς πολέμους. Γνωρίζουμε αμυδρά τις μάχες του Μαραθώνα, των Θερμοπυλών και της Σαλαμίνας. Τίποτα περισσότερο. Είμαστε δικαίως υπερήφανοι για τη νίκη των Ελλήνων, που οφειλόταν στην ενότητά τους και στην πανουργία τους. Έχουμε μείνει εκεί.

Ο ιρανικός πολιτισμός, από την πλευρά του, έχει βαθιά σημάδια από τον κινεζικό πολιτισμό. Μπορεί κανείς να δει κινεζικά αγάλματα στο παλάτι της Περσέπολης (5ος αιώνας π.Χ.). Κυρίως όμως, ο ιρανικός πολιτισμός γέννησε τον αραβικό πολιτισμό. Οι μεγάλοι Άραβες μαθηματικοί, οι μεγάλοι Άραβες αστρονόμοι, οι μεγάλοι Άραβες γιατροί, οι μεγάλοι ποιητές της αραβικής γλώσσας δεν ήταν Άραβες, αλλά Πέρσες. Άλλωστε, ορισμένοι Ιρανοί διατηρούσαν πάντα μια ανώτερη ματιά απέναντι στους Άραβες.

Τον 16ο αιώνα, το Ιράν ήταν μια σουνιτική μουσουλμανική αυτοκρατορία. Αλλά η δυναστεία των Σαφαβιδών θέλησε να του δώσει μια ταυτότητα διαφορετική από εκείνη του αντιπάλου του, της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Έτσι, αποφάσισαν να προσηλυτίσουν τον πληθυσμό τους στο σιιτικό Ισλάμ. Η βασιλεία του Ισμαήλ Α’ υπήρξε ένας πόλεμος θρησκείας για την επιβολή του σιιτισμού με τη βία. Για να τον εδραιώσει, ο Ισμαήλ Α’ στηρίχθηκε στους σιίτες θεολόγους του νοτίου Λιβάνου. Η σχέση μεταξύ της Χεζμπολάχ και του Ιράν δεν είναι αυτή που πιστεύεται: ακόμα και σήμερα, οι Ιρανοί φοιτητές θεολογίας έρχονται να σπουδάσουν στον Λίβανο. Όταν φιλοξενήθηκα από τη Χεζμπολάχ σε μία από τις κατοικίες της, οι συγκάτοικοί μου ήταν ως επί το πλείστον Ιρανοί θεολόγοι.

Η διαφορά μεταξύ σουνιτών και σιιτών εξηγείται συνήθως ως διαμάχη περί διαδοχής, αλλά πρόκειται για δύο διαφορετικούς κόσμους. Κάθε περιοχή του Ισλάμ έχει τον δικό της πολιτισμό. Το αφρικανικό Ισλάμ δεν μοιάζει με εκείνο της Κίνας. Τα ιρανικά τζαμιά είναι κτισμένα σε χαμηλότερο επίπεδο, με λίγα ανοιχτά παράθυρα. Στο εσωτερικό, μέσα σε μια ημίφωτη ατμόσφαιρα, οι τοίχοι είναι καλυμμένοι με θραύσματα καθρεφτών. Ο καθένας προσκαλείται εκεί να διαλογιστεί, να αναστοχαστεί πάνω στον εαυτό του.

• Δεν κατανοούμε περισσότερο τους δεσμούς που ενώνουν τους Άραβες σιίτες με το Ιράν. Όλοι έχουν μεταμορφωθεί από το μήνυμα του ιμάμη Ρουχολάχ Χομεϊνί. Κάποιοι δεν ακολούθησαν τον θεσμικό του «διάδοχο» όταν αυτός επαναπροσδιόρισε το Βελαγιάτ-ε φακίχ, δηλαδή τον ρόλο των σοφών στη διακυβέρνηση των ανθρώπων. Αντίθετα με μια διαδεδομένη προκατάληψη, άνδρες όπως ο σεΐχης Μοχάμαντ Χουσεΐν Φαντλάλα, ο πνευματικός πατέρας της Χεζμπολάχ, δεν ακολούθησαν ποτέ τον αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ στο όνειρό του για εξουσία.

Το επαναστατικό Ιράν άσκησε γοητεία, όχι μόνο στους σιίτες όλου του κόσμου, αλλά και στους υπόλοιπους μουσουλμάνους και στους μη μουσουλμάνους. Το μήνυμά του υποστήριζε ότι είναι δυνατό, μακροπρόθεσμα, να απελευθερωθούν οι άνθρωποι από την αποικιοκρατία και, άμεσα, να ζήσουν με δίκαιο τρόπο, μέσα σε έναν ωκεανό αδικίας, θυσιάζοντας την ίδια τους τη ζωή σε αυτό το ιδανικό. Το Ιράν εκπαίδευσε τους σιίτες που το επιθυμούσαν να ακολουθήσουν το παράδειγμα του Χομεϊνί. Υπό τις προεδρίες του Χασεμί Ραφσαντζανί και του Μοχάμαντ Χαταμί, το Ιράν πίστεψε ότι θα αμυνόταν στηριζόμενο στους ξένους θαυμαστές του. Αυτή ήταν η εποχή των εντολοδόχων, των «proxies», όπως λένε οι Αγγλοσάξονες. Αλλά αυτή η περίοδος έληξε με τον πρόεδρο Μαχμούτ Αχμαντινετζάντ και, κυρίως, με τον στρατηγό Κασέμ Σουλεϊμανί. Εδώ και περίπου δεκαπέντε χρόνια, το Ιράν δεν διαθέτει πλέον εντολοδόχους, ό,τι κι αν λέει η δυτική προπαγάνδα. Κάθε ομάδα έχει γίνει ανεξάρτητη, ακόμη κι αν έχει εξοπλιστεί από το Ιράν.

Σήμερα, για παράδειγμα, η Χεζμπολάχ του Λιβάνου δεν μάχεται εναντίον του Ισραήλ από αλληλεγγύη προς το Ιράν, αλλά επειδή το Ισραήλ κατέχει τμήμα του Λιβάνου, κατά παράβαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός της 26ης Νοεμβρίου 2024.

• Ανεχόμαστε τη δολοφονία Ιρανών ηγετών ως αναγκαίο κακό. Θεωρούμε αυτή τη χώρα ολοκληρωτική και είμαστε πεπεισμένοι ότι καταπιέζει τις γυναίκες. Αυτός είναι ένας τρόπος να ερμηνεύσουμε ένα μέρος από όσα βλέπουμε και όχι να κατανοήσουμε το σύνολο των πραγμάτων.

Αναμφίβολα, το Ιράν κυβερνάται από μια γενιά που δεν κατανοεί τη νεολαία του. Ερμηνεύουμε αυτό το γενεακό ζήτημα ως διάκριση εις βάρος των γυναικών και πιστεύουμε ότι το καθεστώς τους απαγορεύει θέσεις ευθύνης. Ωστόσο, το Ιράν υπέφερε από τον πόλεμο που του επιβλήθηκε από το Ιράκ. Τότε έχασε ένα μεγάλο μέρος των ανδρών του. Όπως και στην Ευρώπη μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, δεν είχε άλλη επιλογή από το να διοικείται στην πλειονότητά του από γυναίκες. Αυτές σήμερα βρίσκονται σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας. Βέβαια, δεν είναι υπεύθυνες για τη θρησκευτική λατρεία, ούτε για τις ένοπλες δυνάμεις — ούτε στη χώρα μας παρά μόνο εξαιρετικά σπάνια συμβαίνει αυτό.

Παρομοίως, σοκαριζόμαστε από την υποχρεωτική χρήση της μαντίλας και αγνοούμε ότι συνοδεύεται από την υποχρεωτική χρήση γενειάδας για τους άνδρες. Αγνοούμε ότι πολλοί πολιτικοί — ιδιαίτερα ο Μαχμούτ Αχμαντινετζάντ — προσπάθησαν να μεταβάλουν τη δημόσια γνώμη και θεωρούμε, εσφαλμένα, ότι η μαντίλα καθορίζει αυτό το καθεστώς. Δεν βλέπουμε ότι η χρήση της μαύρης στολής από τις γυναίκες, που τις κάνει να μοιάζουν με χριστιανές μοναχές, δεν αποτελεί καθόλου σημάδι υποταγής — αντιθέτως — αλλά σημάδι συμμόρφωσης. Οι ιρανικές διοικητικές υπηρεσίες είναι γεμάτες από γυναίκες στα μαύρα, όπως οι δικές μας βρίσκονται στα χέρια ανδρών με κοστούμι και γραβάτα.

Αγνοούμε το υψηλό πνευματικό επίπεδο των Ιρανών. Για παράδειγμα, ο Αλί Λαριτζάνι, απέχοντας πολύ από το να σκέφτεται μόνο πώς θα συντρίψει τον λαό του, όπως τον παρουσιάζουν τα μέσα μας, ήταν φιλόσοφος, ειδικός στον Εμάνουελ Καντ. Ενδιαφερόταν να προσδιορίσει τα κριτήρια που μας κάνουν να αποδεχόμαστε μια πρόταση, είτε σύμφωνα με τη λογική μας είτε σύμφωνα με τη διαίσθησή μας. Θα ήμασταν πολύ υπερήφανοι αν είχαμε Ευρωπαίους ηγέτες τέτοιας ποιότητας.

• Τέλος, μια λέξη για τη βία στο Ιράν. Σε όλες τις εποχές, αυτός ο πολιτισμός υπήρξε αιματηρός. Όλες οι οργανώσεις υπεράσπισης των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων υποστήριζαν, τη δεκαετία του 1960, ότι το Ιράν του Σάχη ήταν το πιο κατασταλτικό καθεστώς στον πλανήτη. Αλλά πάντα, οι Ιρανοί αντιτάσσονταν στις συλλογικές τιμωρίες. Η Ισλαμική Δημοκρατία, επίσης, κατέφυγε εκτεταμένα στη θανατική ποινή, αλλά ποτέ δεν εφάρμοσε τιμωρίες εναντίον οικογενειών ή ομάδων ατόμων.

Αντίθετα με μια επίμονη προκατάληψη, το Ιράν δεν απαγχονίζει ομοφυλόφιλους. Απαγχονίζει, όμως, χωρίς δισταγμό, τους εγκληματίες που βιάζουν παιδιά. Η λαϊκή κουλτούρα συνεχίζει, βέβαια, να ταυτίζει τους γκέι με τους παιδεραστές, όπως συνέβαινε και στην Ευρώπη πριν από περίπου τριάντα χρόνια. Μπορώ να μαρτυρήσω την περιφρονητική ματιά που ρίχνουν ορισμένοι Ιρανοί σε εκείνους από αυτούς που είναι ομοφυλόφιλοι, αλλά επίσης και το γεγονός ότι δεν είναι λιγότεροι από ό,τι στη χώρα μας και ότι δεν επιδεικνύονται, αλλά ούτε και κρύβονται. Ο σημερινός ηγέτης, ο Μοχτάμπα Χαμενεΐ, ο ίδιος, είναι γνωστά γκέι. Η ανοησία δεν βρίσκεται ούτε στην Ισλαμική Δημοκρατία, ούτε στην αντιπολίτευσή της. Όταν βρισκόμουν στο πλευρό του προέδρου Αχμαντινετζάντ, οι λεγόμενοι προοδευτικοί (φιλοαμερικανοί) ήταν εκείνοι που εξαπέλυσαν εκστρατεία εναντίον μου για την ομοφυλοφιλία μου, όχι ο Αχμαντινετζάντ.

Οι Ιρανοί είναι σαν όλους τους άλλους ανθρώπους. Αν εμφανίζονται πουριτανοί στον δημόσιο χώρο, είναι ελεύθεροι στην ιδιωτική σφαίρα, γεγονός που κάνει όσους δεν τους καταλαβαίνουν να λένε ότι πρόκειται για έναν λαό υποκριτών. Στην πραγματικότητα, δεν έχουν τον ίδιο ορισμό με εμάς για την ελευθερία και την ευπρέπεια.

Όταν ο αγιατολάχ Χομεϊνί, αντιδρώντας στα ιρακινά χημικά όπλα, δήλωσε ότι το Ιράν ηθικά απαγόρευε στον εαυτό του να χρησιμοποιήσει όπλα μαζικής καταστροφής, δεν αντιμετώπισε καμία δυσκολία να γίνει αποδεκτή η φετφά του. Κι όμως, ο πόλεμος κράτησε έναν ακόμη χρόνο, ακριβώς λόγω της ανισότητας που το Ιράν είχε επιβάλει στον εαυτό του απέναντι στο Ιράκ. Είναι, επομένως, παράλογο να κατηγορούνται οι Ιρανοί ότι κρύβουν στρατιωτικό πυρηνικό πρόγραμμα. Εκτός από το ότι η έννοια της τακίγια (απόκρυψη) δεν έχει καμία σχέση με τον σιιτισμό, αυτό σημαίνει ότι δεν αναγνωρίζεται ένα ουσιαστικό σημείο του ιρανικού πολιτισμού: η ατομική ευθύνη. Το Ιράν αρνείται κάθε μορφή συλλογικής τιμωρίας.

Θα κλείσω τονίζοντας ότι, αν και ποτέ δεν φοβήθηκα την πολιτική ή στρατιωτική εξουσία στο Ιράν, πάντα προφυλασσόμουν από τη δικαστική εξουσία. Οι δικαστές, που εφαρμόζουν τη δική τους ερμηνεία της σαρίας, μου φάνηκαν συχνά φανατικοί. Είχα την ευκαιρία να επισκεφθώ και να συζητήσω με τους υψηλότερους υπεύθυνους σε αυτόν τον τομέα. Είχα την εντύπωση ότι επρόκειτο για ανθρώπους που καταδίκαζαν τους διωκόμενους χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι κι αυτοί ήταν, επίσης, ανθρώπινα όντα.

Εν κατακλείδι, θα ήθελα να σας πω γιατί είμαι πολύ δεμένος με αυτή τη χώρα: βρήκα εκεί πολλούς ειλικρινείς ανθρώπους, ικανούς για τα καλύτερα. Ξέρω ότι δεν ήταν όλοι έτσι και ότι άλλοι ενδιαφέρονταν μόνο για τα χρήματα, αλλά αυτοί δεν με ενόχλησαν. Έμοιαζαν τόσο πολύ με τους Δυτικούς.

Μετάφραση
Κριστιάν Άκκυριά

Τιερί Μεϊσάν

Πολιτικός σύμβουλος, πρόεδρος-ιδρυτής του Δικτύου Βολταίρος και της διάσκεψης Axis for Peace. Τελευταίο βιβλίο στα γαλλικά: Sous nos yeux - Du 11-Septembre à Donald Trump.

Ιράν: Μπορεί ένας πολιτισμός να εξαλειφθεί στο όνομα της δημοκρατίας;

Οι απρόβλεπτες συνέπειες της ιρανικής αντίστασης

Για ποια νίκη παλεύουμε;

Με τη δολοφονία του Χαμενεΐ, το Τελ Αβίβ και η Ουάσιγκτον καθιστούν δυνατό αυτό που ισχυρίζονταν ότι ήθελαν να αποφύγουν

Θα σώσει το «Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα» την επιρροή των Ηνωμένων Πολιτειών; του Τιερί Μεϊσάν

 Les articles de cet auteur Envoyer un message

Δίκτυο Βολταίρος

Βολταίρος, Διεθνής Έκδοση

ΦακόςΕν συντομίαΣυζητήσεις

Τρίτη 17 Μαρτίου 2026

Τιερί Μεϊσάν: Οι απρόβλεπτες συνέπειες της ιρανικής αντίστασης

 

Οι απρόβλεπτες συνέπειες της ιρανικής αντίστασης

Αντιστεκόμενοι στην παράνομη επίθεση εναντίον της χώρας τους από το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι Ιρανοί οδήγησαν τον «χάρτινο τίγρη» στο να αποκαλυφθεί. Μέσα σε λίγες ημέρες, έδειξαν ότι τα εξεζητημένα και δαπανηρά όπλα του Πενταγώνου ήταν ακατάλληλα για τον δικό τους, πολύ οικονομικό, τρόπο διεξαγωγής πολέμου. Αποδιοργάνωσαν την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, η οποία εγγυάται το δολάριο ΗΠΑ. Τέλος, παρείχαν ένα νέο πρότυπο πάνω στο οποίο στοχάζονται όλοι οι αντίπαλοι της αγγλοσαξονικής κυριαρχίας. Έχει ήδη οδηγήσει την Κίνα στο να αναθεωρήσει πλήρως τα αμυντικά της σχέδια, σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης γύρω από την Ταϊβάν.

عربي Deutsch Español français italiano Nederlands Português русский

Οπόλεμος εναντίον του Ιράν δεν μοιάζει με κανέναν άλλο. Για πρώτη φορά, οι στόχοι που καταστρέφονται έχουν μικρή σημασία. Οι πρωταγωνιστές επικεντρώνονται στις οικονομικές συνέπειες των ενεργειών τους. Αυτή η εμπειρία φέρνει επανάσταση στον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου και έχει ήδη οδηγήσει τον Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό της Κίνας να αναθεωρήσει τα πολεμικά του σχέδια.

Ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος Shahed κοστίζει περίπου 35.000 δολάρια. Για να το καταρρίψουν, οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να στείλουν δύο πυραύλους Patriot αξίας 3,3 εκατομμυρίων δολαρίων έκαστος. Εάν αφήσουν το Shahed να πλήξει έναν στόχο —οποιονδήποτε—, θα συμπεράνουν ότι δεν είναι ικανοί να αμυνθούν ή ότι δεν μπορούν να υπερασπιστούν τους συμμάχους τους. Εκτοξεύοντας ένα drone, το Ιράν έχει τη βεβαιότητα ότι αναγκάζει τις ΗΠΑ να ξοδέψουν 6,6 εκατομμύρια δολάρια, δηλαδή περίπου 188 φορές περισσότερο από το δικό τους κόστος.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν ωστόσο το αντιαεροπορικό σύστημα κατά drones Merops. Αλλά αυτά βρίσκονται μόνο σε φάση δοκιμών εδώ και ενάμιση χρόνο στην Ουκρανία. Εξοπλίζουν επίσης τα σύνορα της Πολωνίας και της Ρουμανίας. Το Πεντάγωνο αποφάσισε να απογυμνώσει το ανατολικό μέτωπο του ΝΑΤΟ για να μεταφέρει τα Merops του στον Κόλπο.

«Λάβαμε ένα συγκεκριμένο αίτημα υποστήριξης από τις Ηνωμένες Πολιτείες σε θέματα προστασίας» έναντι των συστημάτων ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, δήλωσε στις 12 Μαρτίου ο μη εκλεγμένος πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Αμέσως, Ουκρανοί αξιωματικοί μετέβησαν στον Κόλπο.

Επιπλέον, οι ΗΠΑ πειραματίζονται εδώ και χρόνια με λέιζερ κατά των drones. Είναι μια εξαιρετικά οικονομική λύση, αλλά προς το παρόν, δεν είναι γνωστό πώς να χρησιμοποιηθούν αυτά τα όπλα και ακόμη λιγότερο πώς να παραχθούν μαζικά. Θα χρειαστούν πολλά χρόνια μέχρι να τα χρησιμοποιήσει το Πεντάγωνο στο πεδίο της μάχης.

Εξάλλου, τα αποθέματα των Patriot λιώνουν κυριολεκτικά μπροστά στα μάτια μας. Ακόμα κι αν το Πεντάγωνο διατηρεί μυστικότητα σχετικά με τα διαθέσιμα αποθέματα, απογυμνώνει όλα τα άλλα μέτωπα για να μεταφέρει Patriot στη Μέση Ανατολή. Γνωρίζουμε μόνο ότι το στρατιωτικο-βιομηχανικό σύμπλεγμα των ΗΠΑ δεν μπορεί να κατασκευάσει περισσότερους από 700 ετησίως, ενώ το Ιράν έχει ήδη εκτοξεύσει αρκετές χιλιάδες Shahed.

Εδώ μας ενδιαφέρουν μόνο οι επιχειρήσεις καταστροφής των μη επανδρωμένων αεροσκαφών Shahed. Η άμυνα των ΗΠΑ και του Ισραήλ απέναντι σε πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς δεν είναι μόνο οικονομικό πρόβλημα, αλλά επίσης, βραχυπρόθεσμα, η εξάντληση των αναχαιτιστικών πυραύλων THAAD, από τους οποίους μόνο περίπου δέκα μπορούν να κατασκευαστούν την εβδομάδα. [1]

Όπως και να έχει, οι Ηνωμένες Πολιτείες δαπάνησαν επίσημα 5,6 δισεκατομμύρια δολάρια σε πυρομαχικά τις δύο πρώτες ημέρες του παράνομου πολέμου τους εναντίον του Ιράν [2]. Το ποσό αυτό αυξήθηκε σε 11,3 δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με δήλωση του Πενταγώνου στις 10 Μαρτίου στο Κογκρέσο. Για 1.444 Ιρανούς νεκρούς, έως τις 12 Μαρτίου σύμφωνα με το ιρανικό Υπουργείο Υγείας [3], αυτό αντιστοιχεί σε αναλογία περίπου 8 εκατομμυρίων δολαρίων ανά ανθρώπινη ζωή!!! Ο πιο δαπανηρός πόλεμος στην Ιστορία.

Για σύγκριση, οι Ιρανοί έχουν βιώσει δύο μεγάλα τραύματα: ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος —που προκάλεσε περισσότερα θύματα στο Ιράν παρά στη Γερμανία και τη Γαλλία— σκότωσε περίπου 6 εκατομμύρια ανθρώπους. Ο πόλεμος που επιβλήθηκε από το Ιράκ σκότωσε τουλάχιστον 500.000 Ιρανούς. Επομένως, γίνεται αντιληπτό ότι οι μερικές εκατοντάδες τωρινοί νεκροί δεν πρόκειται να λυγίσουν αυτή τη χώρα.

Μια άλλη ιρανική καινοτομία είναι η απάντηση που έδωσε η Τεχεράνη εναντίον των γειτόνων της. Βασιζόμενη στο διεθνές δίκαιο και στις δηλώσεις των Ισραηλινών και Αμερικανών ηγετών, το Ιράν επιτέθηκε σε στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στον Κόλπο και στο Λεβάντε. Δεν μιλάω εδώ για τις επιθέσεις της λιβανέζικης Χεζμπολάχ (Κόμμα του Θεού) και της ιρακινής Ταξιαρχίας Saraya Awliya al-Dam (Ταξιαρχία των Φρουρών του Αίματος), αλλά μόνο για τις ιρανικές επιθέσεις.

Με έκπληξη, το Ιράν υπενθύμισε στους Δυτικούς το ψήφισμα 3314 (XXIX), της 14ης Δεκεμβρίου 1974 [4]. Εγκριθέν, χωρίς ψηφοφορία, από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, διευκρινίζει την έννοια της επίθεσης στην οποία αναφέρεται ο Χάρτης του Σαν Φρανσίσκο. Ο διεθνής Τύπος, που κυριαρχείται από τους Αγγλοσάξονες, είχε πείσει τον εαυτό του ότι το διεθνές δίκαιο απαγορεύει την είσοδο στο έδαφος άλλου. Βάσει αυτής της προκατάληψης, η Γενική Συνέλευση καταδίκασε την ειδική στρατιωτική επιχείρηση της Ρωσίας στην Ουκρανία. Το Ιράν ανέστησε αυτό το λησμονημένο κείμενο.

Αυτό το κείμενο επιτρέπει τη χρήση βίας για να βοηθηθούν οι «λαοί που υπόκεινται σε αποικιακά ή ρατσιστικά καθεστώτα», όπως συμβαίνει με τη ρωσική βοήθεια προς τις δημοκρατίες του Ντονμπάς (άρθρο 7). Απαγορεύει όχι μόνο την επίθεση εναντίον του Ιράν από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, αλλά και σε τρίτα κράτη που φιλοξενούν ισραηλινές ή αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που συμμετέχουν στην επίθεση (άρθρο 3), να πράξουν το ίδιο. Επομένως, το Ιράν έχει το δικαίωμα απάντησης στα εδάφη των κρατών του Κόλπου και του Λεβάντε.

Διαπιστώνουμε ότι αυτά τα κράτη βρίσκονται αποσυντονισμένα απέναντι στην ιρανική απάντηση και ότι η οικονομία τους είναι παραλυμένη. Αυτά τα κράτη, κυρίως εκείνα του Κόλπου, είναι σημαντικοί παραγωγοί πετρελαίου. Προσπαθούν, λοιπόν, να απελευθερωθούν από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, που μέχρι τώρα εξασφάλιζαν την ασφάλειά τους, αλλά σήμερα είναι υπεύθυνοι για τα δεινά τους. Εάν η θέλησή τους για ανεξαρτησία τους οδηγούσε στο να πουλήσουν το πετρέλαιό τους, όχι πλέον σε δολάρια ΗΠΑ, αλλά σε άλλα νομίσματα, η αξία του δολαρίου θα κατέρρεε. Πράγματι, αυτή δεν εγγυάται από το ΑΕΠ των ΗΠΑ, αλλά από τη διεθνή αγορά υδρογονανθράκων. Κατά την απαγωγή του προέδρου Νικολάς Μαδούρο, είχαμε επιμείνει στο γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν επιδίωκαν να οικειοποιηθούν τα σημαντικά αποθέματα πετρελαίου της χώρας, αλλά να αποκαταστήσουν το εμπόριο πετρελαίου σε δολάρια. Αυτό που πέτυχε στη Βενεζουέλα μπορεί να αποτύχει στη Μέση Ανατολή και να προκαλέσει την αρχή του τέλους των Ηνωμένων Πολιτειών.

Αυτό που συμβαίνει σήμερα στη Μέση Ανατολή εμπνέει ξαφνικά όλα τα κράτη που παραπονιούνται για την κυριαρχία των ΗΠΑ. Αρχής γενομένης από την Κίνα.

Το Πεκίνο προετοιμάζεται για μια σύγκρουση με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία σχετικά με την περιοχή της Ταϊβάν. Υπενθυμίζουμε ότι η Κίνα δεν έχει καμία πρόθεση να εισβάλει σε αυτό το νησί, αλλά θεωρεί ως επίθεση οποιαδήποτε απόπειρα να της προσφερθεί ανεξαρτησία. Από τη δική της σκοπιά, ο Τσανγκ Κάι-σεκ δεν είχε το δικαίωμα να αποσχιστεί και η Ταϊβάν εξακολουθεί να είναι μια κινεζική περιοχή. Το Κουομιντάνγκ, το κόμμα που κληρονόμησε ο Τσανγκ Κάι-σεκ, συμφωνεί, μόνο το πολύ μειοψηφικό Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα (DPP) του προέδρου Λάι Τσίνγκ-τε επιδιώκει την ανεξαρτησία. Αυτό το ζήτημα τίθεται μόνο επειδή το θέτουν οι ΗΠΑ.

Το Πεκίνο μόλις κατάλαβε ότι το διεθνές δίκαιο το εξουσιοδοτούσε, σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης, να απαντήσει στις στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στην Ασία-Ειρηνικό. Εν ριπή οφθαλμού, ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός ξανασκέφτηκε όλα τα σχέδιά του [5]. Αναπροσανατόλισε τους πυραύλους του, όχι πλέον προς την Ταϊβάν, αλλά για να στοχεύσει τις 24 στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ στην περιοχή.

Αυτή η στροφή παρακολουθείται από όλα τα κράτη που φιλοξενούν στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ, τα οποία πλέον προβλέπουν τα προβλήματα που υφίστανται οι χώρες του Κόλπου και του Λεβάντε. Αναμφίβολα, σύντομα θα πρέπει να αμφισβητήσουν την παρουσία τους.

Πέρα από την ιρανική σύγκρουση, σήμερα φαίνεται ότι το μοντέλο αντίστασης του Ιράν επιβάλλεται σε όλους εκείνους που προβλέπουν μια στρατιωτική σύγκρουση με την Ουάσινγκτον και ότι φέρνει επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμασταν την ισορροπία δυνάμεων.

Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες επέτρεψαν να χειραγωγηθούν από την ίδια τους την προπαγάνδα. Έπεισαν τον εαυτό τους ότι τα γεγονότα που ακολούθησαν την πτώχευση της τράπεζας Ayandeh προκάλεσαν πάνω από 40.000 θύματα, όλα αποδιδόμενα στους Φρουρούς της Επανάστασης. Αυτό είναι προφανώς εντελώς ψευδές. Τα περισσότερα θύματα οφείλονται στις επιθέσεις του Νταές και στον πανικό που δημιούργησαν ελεύθεροι σκοπευτές τοποθετημένοι σε ταράτσες, οι οποίοι σκότωναν τόσο διαδηλωτές όσο και αστυνομικούς. Όσον αφορά τον πραγματικό τους αριθμό, είναι τουλάχιστον έξι φορές μικρότερος.

Ομοίως, έπεισαν τον εαυτό τους ότι όλοι αυτοί οι διαδηλωτές ήταν «αντι-καθεστωτικοί», θεωρώντας ότι όσοι ζητούσαν την επιστροφή των τραπεζικών τους καταθέσεων ήταν υποχρεωτικά εναντίον του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Με αυτόν τον τρόπο, συγχώνευσαν όσους διαμαρτύρονταν για οικονομικούς λόγους, εκείνους που ήταν εναντίον του θρησκευτικού ολοκληρωτισμού και εκείνους που φιλοδοξούσαν να κυβερνηθούν δυτικά. Ανακαλύπτουν σήμερα ότι μπορεί κανείς να έχει καταστραφεί από το τραπεζικό σύστημα, να είναι θυμωμένος με τους μουλάδες, να γοητεύεται από τις αμερικανικές σειρές που μεταδίδονται στα περσικά από περίπου σαράντα δυτικά τηλεοπτικά κανάλια και παρ’ όλα αυτά να υπερασπίζεται τη χώρα του.

Αυτό το σφάλμα εκτίμησης, συγκρίσιμο με εκείνο που τους οδήγησε να οργανώσουν την αποχώρηση του Σάχη, Ρεζά Παχλαβί, και την επιστροφή του Ιμάμ Ρουχολάχ Χομεϊνί, τους οδηγεί στη στρατιωτική ήττα, ακόμη και στην ίδια τους την πτώση.

Μετάφραση
Κριστιάν Άκκυριά

[1] «U.S. Military Operations Against Iran: Munitions and Missile Defense», Hannah D. Dennis & Daniel M. Gettinger, Congresionnal Research Service, March 12, 2026.

[2] «Early Iran strikes cost $5.6 billion in munitions, Pentagon estimates», Noah Robertson, The Washington Post, March 9, 2026.

[4] « Définition de l’agression » («Ορισμός της επίθεσης»), Réseau Voltaire, 14 décembre 1974.

[5] «How Iran’s strikes on US bases could offer a preview for the Asia-Pacific», Amber Wang, South China Morning Post, March 11, 2026.

Τιερί Μεϊσάν

Πολιτικός σύμβουλος, πρόεδρος-ιδρυτής του Δικτύου Βολταίρος και της διάσκεψης Axis for Peace. Τελευταίο βιβλίο στα γαλλικά: Sous nos yeux - Du 11-Septembre à Donald Trump.

Οι απρόβλεπτες συνέπειες της ιρανικής αντίστασης

Για ποια νίκη παλεύουμε;

Με τη δολοφονία του Χαμενεΐ, το Τελ Αβίβ και η Ουάσιγκτον καθιστούν δυνατό αυτό που ισχυρίζονταν ότι ήθελαν να αποφύγουν

Θα σώσει το «Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα» την επιρροή των Ηνωμένων Πολιτειών; του Τιερί Μεϊσάν

Προσθήκη: Τα Ιδρύματα Ruslan Shostak και Olena Zelenska

 Les articles de cet auteur Envoyer un message

Δίκτυο Βολταίρος

Βολταίρος, Διεθνής Έκδοση

ΦακόςΕν συντομίαΣυζητήσεις